Is je hond de laatste tijd sloom, wordt hij dikker terwijl hij niet meer eet en dunt zijn vacht uit? Dan kan een trage schildklier de boosdoener zijn, en het goede nieuws is dat je hond met één tabletje per dag vaak weer helemaal de oude wordt. Schildklierproblemen bij honden komen vaker voor dan veel baasjes denken, maar de signalen sluipen er zo langzaam in dat je ze makkelijk aanziet voor ‘gewoon ouder worden'.
Wat doet de schildklier van je hond?
De schildklier zit in de hals van je hond, aan weerszijden van de luchtpijp. Het is een klein orgaan met een grote taak: het maakt hormonen aan die de stofwisseling regelen. Die hormonen bepalen onder meer hoeveel energie je hond verbrandt, hoe warm hij het heeft en hoe snel zijn huid en vacht zich vernieuwen.
Werkt de schildklier te traag, dan draait het hele lichaam als het ware op een lager pitje. Dierenartsen noemen dat hypothyreoïdie. Bij honden is dit verreweg de meest voorkomende schildklieraandoening en een van de bekendste hormoonziekten.
Het omgekeerde, een te snel werkende schildklier, komt bij honden juist zelden voor. Bij katten is dat precies andersom. Meer over andere hormoonziekten en aandoeningen vind je in de rubriek Medisch.
Symptomen van een trage schildklier

Omdat de stofwisseling op alle fronten vertraagt, zijn de klachten heel divers. Ze ontstaan bovendien geleidelijk, over maanden. Veel baasjes merken pas achteraf hoe sloom hun hond eigenlijk was geworden 😉 Let vooral op deze signalen:
- Sloom en lusteloos, minder zin in wandelen of spelen
- Aankomen in gewicht zonder dat je hond meer eet
- Snel koud hebben en warme plekjes opzoeken
- Dunner wordende vacht of kale plekken, vaak aan beide flanken
- Een kale staart, ook wel ‘rattenstaart' genoemd
- Droge, schilferige of donker verkleurde huid
- Steeds terugkerende huid- of oorontstekingen
- Een trage hartslag en een wat 'treurige' gezichtsuitdrukking door een opgezette huid
Vooral de combinatie van gewichtstoename en minder energie is typisch. Een hond die te zwaar wordt, beweegt minder, en een hond die minder beweegt wordt weer zwaarder. Hoe je overgewicht bij honden herkent en aanpakt, lees je in een apart artikel.
Herken je één of twee signalen? Dat hoeft nog niets te betekenen, want veel van deze klachten hebben ook andere oorzaken. Juist het totaalplaatje maakt het verschil.
Huid en vacht: vaak het eerste wat opvalt

Bij veel honden met een trage schildklier valt de vacht als eerste op. Haar dat geknipt of geschoren is, groeit maar langzaam terug. De vacht wordt dof en dun, terwijl de kale plekken zelf meestal geen jeuk geven.
Toch krabben sommige honden wel. Dat komt doordat de huid vatbaarder wordt voor bacteriën en gisten, en die veroorzaken wel jeuk. Likt je hond daarnaast veel aan zijn voeten, lees dan ook waarom een hond continu zijn poten likt.
Een vette, schilferige huid kan ook een geurtje geven. Ruikt je hond ineens sterker dan normaal, dan kan een huidprobleem door de schildklier daarin meespelen.
Oorzaken: meestal valt het afweersysteem de schildklier aan
Bij de meeste honden met een trage schildklier is het eigen afweersysteem de oorzaak. Het lichaam ziet schildkliercellen per vergissing als indringers en ruimt ze langzaam op. Meer over dit mechanisme lees je in het artikel over auto-immuunziekten.
Bij een kleiner deel van de honden verschrompelt de schildklier zonder duidelijke reden. Zeldzamer zijn een schildkliertumor of een aangeboren afwijking bij pups.
Ook hormonen kunnen meespelen. Sommige onderzoeken wijzen erop dat gesteriliseerde en gecastreerde honden er iets vaker last van krijgen. Twijfel je over die ingreep, dan zet het artikel over castratie van de reu de voor- en nadelen op een rij.
Welke honden lopen meer risico?
Een trage schildklier ontstaat meestal bij honden van middelbare leeftijd, grofweg tussen hun vierde en tiende levensjaar. Middelgrote en grote rassen krijgen het vaker dan kleine hondjes.
Bij sommige rassen speelt erfelijkheid mee. Bekende voorbeelden zijn de golden retriever, de dobermann, de Ierse setter, de boxer, de beagle en de Engelse cocker spaniël. Heb je een golden retriever, dan loont het extra om op de signalen te letten.
Windhonden zoals de greyhound en de whippet hebben van nature minder schildklierhormoon in hun bloed. Bij deze rassen moet de dierenarts de uitslag dus anders lezen, anders lijkt een gezonde hond ten onrechte ziek.
Wanneer ga je naar de dierenarts?
Zie je meerdere signalen tegelijk, zoals sloomheid, aankomen en vachtproblemen? Maak dan een afspraak bij je dierenarts. Een trage schildklier is geen spoedgeval, maar hoe eerder je weet wat er speelt, hoe sneller je hond zich weer beter voelt.
Heeft je hond het opvallend vaak koud en ligt hij rillend in zijn mand, dan kan dat ook andere oorzaken hebben. In het artikel waarom trilt mijn hond lees je welke dat zijn en wanneer het wel dringend is.
Ga wel snel als je hond erg zwak wordt, nauwelijks nog reageert of flauwvalt. Dat komt bij een trage schildklier gelukkig zelden voor, maar dan is direct hulp nodig.
Hoe stelt de dierenarts de diagnose?
De dierenarts begint met een lichamelijk onderzoek en vraagt naar de klachten. Daarna volgt een bloedonderzoek. Daarin wordt onder meer gekeken naar het schildklierhormoon T4 en naar TSH, het hormoon dat de schildklier aanstuurt.
Zo'n uitslag is niet altijd eenvoudig te lezen. Andere ziektes en sommige medicijnen kunnen de hoeveelheid schildklierhormoon tijdelijk verlagen, terwijl de schildklier zelf gezond is. daarom is soms extra bloedonderzoek nodig of een herhaling na een paar weken.
Ook ziektes die de nieren aantasten, zoals amyloïdose bij de hond, kunnen een hond lusteloos maken en de bloedwaarden beïnvloeden. Een dierenarts kijkt daarom altijd naar het hele plaatje en niet naar één getal.
Behandeling: een tabletje voor de rest van zijn leven
Een trage schildklier is niet te genezen, maar wel heel goed te behandelen. Je hond krijgt dagelijks een tabletje met schildklierhormoon dat het tekort aanvult. Hoeveel hij precies nodig heeft, bepaalt de dierenarts aan de hand van zijn gewicht en de bloeduitslagen.
Na een paar weken controleert de dierenarts met een bloedtest of de hoeveelheid goed is. Daarna volgen er af en toe controles, bijvoorbeeld als je hond nieuwe klachten krijgt of als zijn gewicht verandert.
Het mooie is dat je het effect vaak snel ziet. Binnen een paar weken hebben de meeste honden weer meer energie en zin om te wandelen. De vacht heeft meer geduld nodig: het kan een paar maanden duren voordat die weer vol en glanzend is. Je hond wordt in die periode misschien zelfs wat ondeugender dan je gewend was 😄
Stop nooit zelf met de tabeltjes en verander niet op eigen houtje de hoeveelheid. Te veel schildklierhormoon kan namelijk klachten geven zoals onrust, veel drinken en hijgen. Merk je dat, bel dan je dierenarts.
Een te snel werkende schildklier bij honden
Hyperthyreoïdie is bij honden zeldzaam. Als het voorkomt, zit er meestal een tumor van de schildklier achter. Soms voel je die als een knobbel in de hals.
De klachten zijn dan juist tegengesteld: je hond valt af terwijl hij goed eet, drinkt en plast meer, is onrustig en hijgt veel. Valt je hond ongemerkt af, lees dan ook wat je kunt doen als je hond te mager is.
Een knobbel in de hals laat je altijd zo snel mogelijk nakijken. Hoe eerder de dierenarts weet wat het is, hoe meer behandelmogelijkheden er zijn.
Zo help je je hond thuis
Met de juiste behandeling heeft een hond met een trage schildklier meestal een normale levensverwachting en een goed leven. Geef de tabletjes elke dag rond hetzelfde tijdstip, bijvoorbeeld vlak bij de vaste voerbeurt, zodat je ze niet vergeet.
Weeg je hond regelmatig en pas zijn voer aan als hij afvalt of aankomt. Een goed uitgangspunt vind je in het artikel over hoeveel voer je hond per dag nodig heeft.
Herken je bij jouw hond de sloomheid, de extra kilo's en de dunne vacht? Schrijf dan op wat je ziet en sinds wanneer, en maak een afspraak bij je dierenarts. Met één bloedtest weet je vaak al waar je aan toe bent, en daarna kan je hond weer met volle energie aan de wandeling beginnen.
Handige hondenlinks
Bol: gratis verzending vanaf €25 · gratis retourneren