Hond commando's aanleren

Een van de dingen die honden zo bijzonder maakt is hun vermogen om aanwijzingen van mensen op te volgen en zo tot een vergaande samenwerking te komen. Die aanwijzingen worden bij het trainen van honden ‘commando’s’ genoemd. Een commando kan zowel een gesproken woord als een gebaar zijn. De mate waarin onze hond onze commando’s opvolgt, is bepalend voor hoe gehoorzaam de hond is.


Hond - Golden retreiverVoor de mens is het voor de hand liggend om tegen een honden te praten. Honden richten zich echter sterk op lichaamstaal in de communicatie. Dat een bepaald gesproken woord, een commando, een speciale betekenis voor hem dient te hebben, moet hij echter leren. Honden kunnen vanuit zichzelf zitten, liggen, blijven, een rondje draaien en nog veel meer. Wilt u uw hond zo’n gedraging echter op uw verzoek, commando, laten uitvoeren, dan zult u hem de betekenis van een commando eerst moeten aanleren. Dat is de essentieel onderdeel van hondentraining.


Honden weten dus niet van nature wat ‘zit’, ‘af’ of ‘hier’ betekent. Helaas horen we in de praktijk veel mensen eindeloos dit soort commando’s tegen hun pup of hond roepen. Vaak weet die echter helemaal niet wat er bedoeld wordt. De term ‘ongehoorzaam’ wordt in deze context vaak veel te snel gebruikt. Goede hondentraining, bedoeld om de hond gehoorzaam te maken, heeft meestal een tweeledige opbouw. Om gehoorzaam te kunnen zijn moet de hond 2 dingen doen: begrijpen wat er van hem gevraagd wordt en gemotiveerd zijn om het gevraagde uit te voeren. Het aanleren van de betekenis van een commando zodat de hond begrijpt wat er van hem gevraagd wordt is, het onderwerp van dit artikel.


Voor de duidelijkheid nemen we als voorbeeld het gesproken commando ‘zit’, maar de wijze van aanleren geldt voor ieder willekeurig ander commando.
‘Zit’ is een gedrag waarbij de hond vanuit een staande positie met zijn achterwerk op de grond gaat zitten. Om de hond te kunnen leren dat we willen dat hij deze gedragshandeling op ons commando uitvoert, moeten we het woord ‘zit’ herhaaldelijk gaan combineren met het gedrag ‘zit’. U kunt bijvoorbeeld het zitten uitlokken door een voertje boven het hoofd van de hond naar achteren te bewegen. Bijna altijd zal hij met z’n blik het voertje volgen en zo automatisch gaan zitten. Zodra de hond aanstalten maakt om te gaan zitten, zegt u ‘zit’ en beloont hem als hij is gaan zitten. Dit herhaalt u zodanig vaak dat uw hond het woordje ‘zit’ heeft gekoppeld aan het gedrag zitten.


Wilt u gebruik maken van een gebaar in plaats van een woord, dan toont u de hond het gebaar vlak voordat hij het gewenste gedrag vertoont. Het aanleren van een gebaar als commando werkt precies hetzelfde als een gesproken commando. Omdat een hond gevoelig is voor lichaamstaal zal hij gebaren snel oppikken. Om gesproken commando’s te ondersteunen wordt op sommige hondenscholen tegelijkertijd een ondersteunend gebaar gegeven. Dit maakt het voor de hond makkelijker.


hond en katVervolgens gaat u de hond alleen nog maar belonen als hij gaat zitten wanneer u het commando ‘zit’ heeft gebruikt. Zo leert hij dat het gedrag ‘zit’ op zichzelf niet een beloning oplevert, maar alleen als hij gaat zitten nadat u hem daarvoor het commando heeft gegeven. De basis voor het commando is gelegd.


Honden zijn heel gevoelig voor de context, de omstandigheden, waarin een commando wordt gegeven. Voor uw hond is het bij u binnen in huis een heel andere situatie dan in uw tuin, in het park of op de hondenschool. In alle nieuwe situaties zult u hem opnieuw het commando moeten leren. Hoe vaker u dit doet, hoe sneller de hond in nieuwe situaties zal begrijpen wat de bedoeling is. Uiteindelijk doet uw hond het overal, en begrijpt hij het commando echt goed.


Resumerend
Honden zijn van nature niet ingesteld op taal. Toch zijn ze uitstekend in staat de betekenis van sommige woorden te leren. Het gebruik van commando’s voor de gehoorzaamheid is dus iets wat nadrukkelijk aangeleerd dient te worden. Een stapsgewijze aanpak zorgt voor een diepgaand begrip van de bedoeling van het betreffende commando. Alleen als uw hond begrijpt wat u met uw commando bedoelt kan er sprake van gehoorzaamheid zijn.


Vragen over je hond? stel ze op het Hondenforum